Kto w domu decyduje o większych wydatkach: dane CBOS dla osób po 55. roku życia
W większości polskich domów o dużych wydatkach decydują wspólnie kobieta i mężczyzna. W starszych grupach wieku częściej niż w młodszych decyduje sama kobieta. Liczby z badania CBOS z lipca 2025, z tym, czego z nich wyciągnąć nie można.
W 69 procentach polskich gospodarstw domowych decyzje o większych wydatkach podejmują wspólnie kobieta i mężczyzna, w 17 procentach sama kobieta, a w 12 procentach sam mężczyzna. Wśród badanych w wieku 55–64 lata kobietę jako osobę decydującą wskazuje 22 procent, wśród osób po 65. roku życia 25 procent, i są to najwyższe wartości spośród wszystkich grup wieku. Dane pochodzą z badania CBOS przeprowadzonego w dniach 3–13 lipca 2025 na reprezentatywnej próbie 970 dorosłych mieszkańców Polski. Pytanie dotyczyło większych wydatków, a nie codziennych zakupów.
Kto w polskim domu decyduje o większych wydatkach?
Najczęściej oboje. CBOS zapytał: „Kto w Pana(i) gospodarstwie domowym na ogół podejmuje decyzje dotyczące poniesienia większych wydatków?”. Wspólne decydowanie zadeklarowało 69 procent badanych. Kobietę jako jedyną decydentkę wskazało 17 procent, mężczyznę 12 procent, a 2 procent nie umiało odpowiedzieć.
Model, w którym o pieniądzach w domu rozstrzyga mężczyzna, jest w tych danych mniejszością. Sama kobieta pojawia się w odpowiedziach częściej niż sam mężczyzna.
kobietamężczyznaw równym stopniu
Wartości w procentach, w kolejności z legendy. Resztę do 100 stanowi „trudno powiedzieć”. Źródło: CBOS, lipiec 2025, pełne liczby w tabeli poniżej.
| Grupa badanych | Kobieta | Mężczyzna | W równym stopniu | Trudno powiedzieć | Liczba osób | Źródło |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ogółem | 17% | 12% | 69% | 2% | 895 | CBOS, VII 2025 |
| 45–54 lata | 16% | 13% | 71% | 0% | 160 | CBOS, VII 2025 |
| 55–64 lata | 22% | 11% | 67% | brak w tabeli | 132 | CBOS, VII 2025 |
| 65 lat i więcej | 25% | 9% | 65% | 1% | 218 | CBOS, VII 2025 |
| Odpowiadają kobiety | 23% | 8% | 69% | 1% | 456 | CBOS, VII 2025 |
| Odpowiadają mężczyźni | 10% | 17% | 70% | 3% | 438 | CBOS, VII 2025 |
Wiersze pochodzą z tabeli aneksowej 16 komunikatu CBOS nr 100/2025. W wierszu 55–64 komórka „trudno powiedzieć” jest w raporcie pusta, więc zostawiamy ją pustą i u nas.
Czy po 55. roku życia częściej decyduje kobieta?
Tak, według deklaracji badanych. W grupie 55–64 lata kobietę wskazuje 22 procent, mężczyznę 11 procent. Po 65. roku życia proporcja rośnie do 25 procent wobec 9 procent. W grupie 45–54 lata obie wartości są jeszcze blisko siebie: 16 i 13 procent.
Wspólne decydowanie maleje z wiekiem łagodnie, z 71 procent w grupie 45–54 do 65 procent po 65. roku życia. Nadal jest to wyraźna większość w każdej grupie.
gospodarstw, w których o większych wydatkach decydują oboje, CBOS
badanych w wieku 55–64 lata wskazuje kobietę jako osobę decydującą
to samo wśród osób po 65. roku życia
Wszystkie wartości pochodzą z jednego badania: CBOS, „Aktualne problemy i wydarzenia” (423), 3–13 lipca 2025, imienna próba pełnoletnich mieszkańców Polski wylosowana z rejestru PESEL, 970 wywiadów w trzech trybach do wyboru respondenta (bezpośrednim, telefonicznym i internetowym). Tabela aneksowa podaje dla tego pytania bazę 895 osób. Raport nie wyjaśnia, kogo w niej nie ma.
Są to deklaracje o własnym gospodarstwie, a nie obserwacja zakupów. Pytanie dotyczyło większych wydatków, więc nie mówi nic o tym, kto wybiera jogurt czy proszek do prania. Przedziały wieku CBOS nie składają się w grupę 50+, dlatego wyniku „dla 50+” tu nie podajemy. Raport nie publikuje też błędu oszacowania dla podgrup, a grupa 55–64 liczy 132 osoby, więc różnic rzędu kilku punktów między sąsiednimi grupami nie traktujemy jako pewnych.
Ostatnia granica jest najważniejsza przy grupie 65+. CBOS nie rozdziela gospodarstw jednoosobowych od wieloosobowych. Kobieta, która mieszka sama, odpowiada „kobieta”, bo w domu nie ma nikogo innego, i ta odpowiedź opisuje skład gospodarstwa, a nie podział ról. Z tabel raportu nie da się ustalić, ile takich odpowiedzi jest w tych 25 procentach.
Dlaczego kobiety i mężczyźni opisują ten sam dom inaczej?
Bo odpowiada każde z nich o sobie. Kobiety wskazują kobietę jako decydentkę w 23 procentach, mężczyźni w 10 procentach. Mężczyźni wskazują siebie w 17 procentach, kobiety wskazują mężczyznę w 8 procentach. Wspólne decydowanie deklarują prawie tak samo: 69 i 70 procent.
Raport nie pyta obojga partnerów z jednego domu, więc nie wiadomo, kto ma rację. Wiadomo tyle, że odpowiedź na pytanie „kto decyduje” zależy od tego, kogo się pyta. Każdy brief, który powołuje się na jedną liczbę o decydencie, powinien mówić, czyja to deklaracja.
Jak decydowano w domach, w których badani dorastali?
Rzadziej wspólnie. O większych wydatkach w domu rodzinnym respondentów oboje rodzice decydowali w 50 procentach przypadków, sama kobieta w 31 procentach, sam mężczyzna w 17 procentach. We własnych gospodarstwach tych samych badanych wspólna decyzja zdarza się częściej: 69 procent wobec 50.
CBOS zapytał jeszcze, jak według badanych jest „na ogół w Polsce”. Tu 21 procent przypisało decyzje o wydatkach mężczyznom, 14 procent kobietom, 52 procent obojgu, a 13 procent nie miało zdania. Autorzy raportu zwracają uwagę, że wyobrażenie o kraju przypisuje mężczyznom większą rolę w finansach, niż wynika z opisu własnych domów tych samych osób.
Co to zmienia w kampanii skierowanej do osób po 50. roku życia?
Ta część jest naszą interpretacją. Badanie kończy się na liczbach powyżej.
Przy większych zakupach, takich jak remont, samochód, wyjazd czy sprzęt do domu, planowanie przekazu pod jednego decydenta rozmija się z tym, co ludzie deklarują o własnych domach. W mniej więcej dwóch trzecich gospodarstw z każdej grupy wieku rozmowa o wydatku toczy się między dwiema osobami. Materiał, który jedna z nich może pokazać drugiej, pracuje w takiej rozmowie lepiej niż materiał skrojony pod stereotyp „on płaci, ona wybiera”.
Wśród osób po 55. roku życia kobieta jako jedyna decydentka pojawia się częściej niż mężczyzna. Po stronie widowni widzimy podobny układ: 64,3 procent widowni Silver TV na YouTube w czerwcu 2026 to kobiety po 45. roku życia. Są to dwa różne pomiary i żaden z nich nie mówi, że nasze widzki decydują o zakupach w swoich domach. Zestawiamy je, bo razem pokazują, do kogo w tej grupie wieku najczęściej trafia i przekaz, i decyzja, a nie dlatego, że jeden potwierdza drugi.
Codziennych zakupów to badanie nie obejmuje. Na pytanie, kto w domu 50+ wybiera produkty z półki, nadal nie mamy liczby ze sprawdzonego źródła.
Źródła
Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej, Komunikat z badań nr 100/2025 „Polacy o rolach płciowych i różnicach między kobietami a mężczyznami”, oprac. Daria Litwin i Jonathan Scovil, październik 2025, rys. 7, 9 i 11 oraz tabela aneksowa 16 - cbos.pl
Dane własne Silver TV: YouTube Analytics, demografia widowni kanału, 1–30 czerwca 2026 - zestawienie z metodą pomiaru
Zestawienie udostępniamy na licencji CC BY 4.0. Prosimy o formę cytowania: silver-marketing.pl, Silver TV, z linkiem do tej strony. Przy liczbach o decyzjach w gospodarstwach domowych pierwotnym wydawcą jest CBOS i na niego warto powołać się wprost.
Krótkie odpowiedzi
Kto w Polsce decyduje o większych wydatkach w gospodarstwie domowym?
Najczęściej oboje partnerzy. Według CBOS z lipca 2025 wspólne decydowanie deklaruje 69 procent badanych, samą kobietę wskazuje 17 procent, samego mężczyznę 12 procent.
Czy osoby po 55. roku życia decydują o wydatkach inaczej niż młodsze?
Wspólne decyzje przeważają we wszystkich grupach wieku, ale w starszych częściej niż w młodszych decyduje sama kobieta: 22 procent wskazań w grupie 55–64 lata i 25 procent po 65. roku życia.
Czy te dane dotyczą codziennych zakupów?
Nie. CBOS pytał o decyzje dotyczące większych wydatków. O tym, kto w domu wybiera produkty codziennego użytku, badanie nic nie mówi.
Czy jest wynik dla całej grupy 50+?
Nie. CBOS podaje przedziały 45–54, 55–64 i 65 lat i więcej. Składanie z nich wyniku dla grupy 50+ wymagałoby danych jednostkowych, których raport nie publikuje.
Serwis prowadzi Silver TV - telewizja internetowa dla pokolenia 50+. Jak prowadzimy kampanie z markami, które chcą rozmawiać z tą widownią, opisujemy na stronie stacji.
Silver TV dla partnerów